ΛΕΝΙΑ ΘΕΟΔΩΡΟΥ-ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ

ΨΥΧΟΘΕΡΑΠΕΙΑ

Τι είναι ψυχοθεραπεία; Ή κοιτάζοντας από την κλειδαρότρυπα μέσα στο θεραπευτικό χώρο...

Τι είναι η Ψυχοθεραπεία;

Πολλά από αυτά που γνωρίζει το ευρύ κοινό για την ψυχοθεραπεία προέρχονται είτε από τον κινηματογράφο, είτε από “στόμα σε στόμα” μαρτυρίες και εικασίες. Στην πραγματικότητα στην Ελλάδα επικρατεί ακόμα το ταμπού ότι σε ψυχολόγους, ψυχιάτρους, ψυχοθεραπευτές και αντίστοιχα σε ψυχοθεραπεία, καταφεύγουν οι “τρελλοί”. Η πεποίθηση αυτή τροφοδοτείται και ενισχύεται και από τη από τη σύγχυση σχετικά με τις διαφορές των επαγγελματικών κλάδων (ψυχίατρος, ψυχολόγος, ψυχοθεραπευτής, σύμβουλος ψυχικής υγείας), αλλά και από την ελλειπή ενημέρωση σχετικά με το  τί είναι η ψυχοθεραπεία και ποιος την προσφέρει.

Ένας επίσημος ορισμός θα ήταν ότι η ψυχοθεραπεία είναι μία μέθοδος διερεύνησης των ψυχικών διεργασιών του ανθρώπου, μέσω της οποίας επιτυγχάνεται η κατανόηση των ψυχολογικών και συναισθηματικών δυσκολιών του θεραπευόμενου και στη συνέχεια η αντιμετώπιση των δυσκολιών αυτών με τελικό στόχο την υιοθέτηση μίας λειτουργικότερης στάσης για τη ζωή… Ωστόσο, με έναν “απλό”, αλλά πολύ εύστοχο τρόπο ο Γιάλομ ορίζει την ψυχοθεραπεία “ως μία διαδικασία βαθμιαίας αποκάλυψης, όπου ο θεραπευτής επιχειρεί να γνωρίσει τον ασθενή όσο πληρέστερα γίνεται”. Εγώ θα συμπλήρωνα ότι είναι και μία διαδικασία βαθμιαίας αυτοαποκάλυψης, όπου ο θεραπευόμενος επιχειρεί να γνωρίσει τον εαυτό του όσο πληρέστερα γίνεται…

Η ψυχοθεραπεία λοιπόν είναι μία σχέση, μία σχέση ανάμεσα σε δύο άτομα, αν είναι ατομική, ή περισσότερα, αν είναι ομαδική, ανάμεσα στο θεραπευτή και το θεραπευόμενο, αλλά και μία σχέση του θεραπευόμενου με τον εαυτό του. Μέσα από αυτή τη σχέση επιτυγχάνονται όλα τα ανωτέρω, η διερεύνηση, η κατανόηση, η αντιμετώπιση και τελικά η πληρέστερη και λειτουργικότερη στάση ζωής. Η ψυχοθεραπεία είναι ένα ταξίδι προς τα μέσα, ένα ταξίδι στον εαυτό και όπως σε κάθε ταξίδι θα συναντήσεις πολλά αντικρουόμενα πολλές φορές συναισθήματα, θα ανακαλύψεις τόπους που σου αρέσουν και θες να ξαναπάς και τόπους που δε σου αρέσουν, θα κουραστείς, θα χαρείς, θα ξαποστάσεις, θα εκπλαγείς, θα βαρεθείς, θα πονέσεις, θα στεναχωρηθείς. Όπως σε κάθε ταξίδι στο τέλος θα έχεις ζήσει εμπειρίες, θα έχεις γνωρίσει ανθρώπους (τις άλλες πλευρές του εαυτού σου), θα έχεις δει άλλες επιλογές να ανοίγονται μπροστά σου.

Τι δεν είναι Ψυχοθεραπεία;

Αντίθετα με μία άποψη που παρουσιάστηκε κυρίως μέσω του κινηματογράφου, η ψυχοθεραπεία δεν είναι ένα χόμπι ή μία ενασχόληση για χαλάρωση. Είναι μία διαδικασία που απαιτεί αρκετή δουλειά και δέσμευση, τόσο από την πλευρά του θεραπευτή, αλλά κυρίως από την πλευρά του θεραπευόμενου, η οποία μπορεί ενίοτε να γίνει δύσκολη και κοπιαστική. Δεν υπάρχουν μαγικές λύσεις, δεν υπάρχουν έτοιμες απαντήσεις ή εγχειρίδια για το πως θα ζήσει ο καθένας τη ζωή του. Η ψυχοθεραπεία και ο ψυχολόγος θα σε βοηθήσει να ψάξεις και να ανακαλύψεις το δικό σου τρόπο να ζείς, αλλά δε θα σου υποδείξουν ποιός είναι ο “σωστός” τρόπος, γιατί στην ψυχοθεραπεία δεν υπάρχει σωστός και λάθος τρόπος να ζεις, υπάρχει ο δικός σου τρόπος.

Η ψυχοθεραπεία είναι μία σχέση, αλλά δεν είναι μία φιλική σχέση, ο θεραπευτής δεν είναι φίλος και αντίστοιχα ο φίλος δεν είναι θεραπευτής. Η πεποίθηση που επικρατεί ότι δεν χρειάζεται ψυχοθεραπεία όποιος έχει φίλους

Είναι ένας από τους τρόπους που χρησιμοποιούν οι άνθρωποι για να γνωρίσουν καλύτερα τον εαυτό τους, να βρουν λύσεις σε ζητήματα που τους απασχολούν, να διευρύνουν τις ικανότητές τους και να αντιμετωπίσουν ψυχολογικά προβλήματα και ψυχοπαθολογικά συμπτώματα.  Είναι γεγονός ότι, όπως και σε όλα τα θέματα, έτσι και η ψυχοθεραπεία δεν ταιριάζει σε όλους τους ανθρώπους, όπως επίσης δεν ταιριάζουν και όλοι οι θεραπευτές και οι θεραπευτικές προσεγγίσεις σε όλους τους ανθρώπους.

Πόσο κοστίζει η Ψυχοθεραπεία;

Επικρατεί γενικά η πεποίθηση ότι η ψυχοθεραπεία είναι ακριβή και απευθύνεται σε εύπορους ανθρώπους. Η ψυχοθεραπεία δεν έχει ειδικό κοινό, απευθύνεται σε όλους, δεν κάνει οικονομικές, κοινωνικές, φυλετικές, θρησκευτικές διακρίσεις.

Πλέον, δεδομένων των οικονομικών δυσχερειών, οι τιμές είναι πολύ προσιτές και δεν ξεπερνούν κάποια άλλη δραστηριότητα που θα επέλεγες για τον εαυτό σου. Η κάθε συνεδρία κοστίζει 40 ευρώ. Σε κάθε περίπτωση, αν το οικονομικό είναι το θέμα που σε αποθαρρύνει, μπορείς να το συζητήσεις μαζί μου και να βρούμε μία λύση ικανοποιητική και για τους δύο.

Ποιός ειδικός κάνει Ψυχοθεραπεία;

Η Ψυχοθεραπεία προσφέρεται μόνο από εξειδικευμένους στο είδος τους Ψυχοθεραπευτές. Ένας Ψυχοθεραπευτής μπορεί να είναι ταυτόχρονα και Ψυχίατρος που έχει εξειδικευτεί και σε κάποιο ψυχοθεραπευτικό μοντέλο ή να είναι και Ψυχολόγος επίσης εξειδικευμένος σε ψυχοθεραπευτικό μοντέλο, ή Σύμβουλος Ψυχικής Υγείας. Σε κάθε περίπτωση όποια και να είναι η συμπληρωματική του ειδικότητα, ο θεραπευτής πρέπει να έχει εξειδίκευση σε Ψυχοθεραπευτική πρακτική, αυτό σημαίνει ότι Ψυχοθεραπεία δεν κάνουν ούτε όλοι οι Ψυχίατροι, ούτε όλοι οι Ψυχολόγοι, ούτε όλοι οι Σύμβουλοι Ψυχικής Υγείας. Για περισσότερες πληροφορίες σχετικά με τις διαφορές των επαγγελματικών κλάδων διαβάστε εδώ. (Στα κείμενα της παρούσας σελίδας θα χρησιμοποιώ τον όρο ψυχολόγος αναφερόμενη σε ψυχολόγο-ψυχοθεραπευτή)

Ποιός είναι ο ρόλος του Ψυχολόγου στην Ψυχοθεραπεία;

Ο ψυχολόγος κατέχει την κατάλληλη εκπαίδευση ούτως, ώστε να βοηθήσει το θεραπευόμενο να αναγνωρίσει τις δυσκολίες του, τα συναισθήματά του, να εντοπίσει συμπεριφορές που τον δυσκολεύουν στην καθημερινότητά του, να βελτιώσει τις σχέσεις του.

Ο ψυχολόγος/ψυχοθεραπευτής δε δίνει συμβουλές και δε θα σου λύσει άμεσα όλα σου τα προβλήματα.

Είναι εκπαιδευμένος να σε βοηθήσει, αλλά δεν είναι μάγος και δεν κατέχει σε καμία περίπτωση την απόλυτη αλήθεια. Είναι υποχρεωμένος και υπεύθυνος να χρησιμοποιήσει μεθόδους και τεχνικές που στηρίζονται και θεμελιώνονται από επιστημονικές θεωρίες, με στόχο τη θεραπεία συμπτωμάτων, την βελτίωση και ανάδειξη ικανοτήτων και την προσωπική εξέλιξη και αυτογνωσία.

Ο ψυχολόγος/ψυχοθεραπευτής δε σώζει, δε δίνει απαντήσεις.  Ο ψυχολόγος δεν κάνει τη δουλειά του θεραπευόμενου, αλλά σεβόμενος πάντα την αυτονομία σου, θα σε βοηθήσει να βρεις τις δικές σου απαντήσεις και ερμηνείες στα δικά του προσωπικά ερωτήματα.

Ο ψυχολόγος είναι ένας συνοδοιπόρος στο ταξίδι της αυτογνωσίας σου. Διαθέτει στο  “σακίδιο” του κάποια εργαλεία, τα οποία θα σε βοηθήσουν. Κάποια από αυτά θα στα χαρίσει και θα σε μάθει να τα χρησιμοποιείς και μόνος σου. Για κάποια άλλα απλά θα δεις τα αποτελέσματα της χρήσης τους. Θα σε βοηθήσει να αξιοποιήσεις όλες τις ατομικές σου δυνατότητες, όλο το δυναμικό που έχεις μέσα σου, με απώτερο στόχο να μπορέσεις αργότερα να πορευτείς και να συνεχίσεις το ταξίδι σου μόνος σου.

Δε χρειάζονται όλοι “οπωσδήποτε” ψυχοθεραπεία!

Έχεις το δικαίωμα να ψάξεις και να επιλέξεις το θεραπευτή και την προσέγγιση που ταιριάζει καλύτερα σε εσένα.